1.   गावाविषयी माहिती

रुईघर हे महाराष्ट्र राज्यातील पालघर जिल्ह्यातील जव्हार तालुक्यातील एक छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या  पदस्पर्शाने पावन झालेले  प्रगतशील व ऐतिहासिक जव्हार तालुक्यातील  गाव आहे. रुईघर बोपदरी गावात गावदेवी  मंदिर हे गावचे धार्मिक केंद्रबिंदू आहे. सन २०११ च्या जनगणनेनुसार या गावाची लोकसंख्या सुमारे २३३६ आहे. ग्रामपंचायत मधील गावामध्ये जिल्हा परिषद प्राथमिक शाळा ३, अंगणवाडी केंद्रे ७ , प्राथमिक आरोग्य उपकेंद्र व व्यायामशाळा १,सभामंडप-३ अशी शैक्षणिक व शारीरिक सुविधा उपलब्ध आहेत. तसेच  ग्रामपंचायत मधील गावात रुईघर गाव सेजारी वाग नदी अशी महत्वाची ठिकाणे असुन तसेच १  मंदिरे, सामुदायिक सभागृह, पाणीसाठवण, सार्वजनिक विहिरी व शेततळी अशा गावदेवी ची विविध ठिकाणे अशे धार्मिक व सामाजिक सुविधा देखील आहेत.

2.   गावातील बहुतांश लोकांचा मुख्य व्यवसाय शेती असून ती हंगामी शेती असुन खरीप हंगामातील भात,नागली,वरी, तुर,उडीद,खुरसणी,कुळीद ही प्रमुख पिके घेतली जातात. भात आणि आंबा, या पिकांच्या लागवडीमुळे गावातील शेतकऱ्यांना चांगले उत्पन्न मिळते, तसेच दुग्ध व्यवसाय करतात

3.   रुईघर बोपदरी ग्रामपंचायतीत विविध शासकीय योजना प्रभावीपणे राबविल्या गेल्या आहेत. घरकुल योजना अंतर्गत लाभार्थी यांना घरकुल चा  लाभ मिळाला आहे. स्वच्छ भारत अभियान अंतर्गत रुईघर गावाने संपूर्ण खुले शौचमुक्त (ODF प्लस) दर्जा मिळवला आहे. जलसंधारण व पाणीपुरवठा योजना अंतर्गत गावात पाणीपुरवठा नियमित करण्यात आला आहे. ग्रामपंचायत सरपंच, उपसरपंच व १० सदस्य मिळून गावाचा सर्वांगीण विकास घडवून आणतात. ग्रामपंचायतीचे निर्णय लोकसहभागातून घेतले जातात.

2. भौगोलिक स्थान

रुईगार /बोपदरी  हे गाव जव्हार तालुक्याच्या ठिकाणापासून सुमारे ४२ कि.मी. अंतरावर वसलेले आहे. गावाचे एकूण लागवडी योग्य  क्षेत्रफळ २१३ चौ. किमी हे आर  असून ग्रामपंचायतीमध्ये २ वार्ड आहेत. एकूण ८२० कुटुंबे येथे वास्तव्यास असून, लोकसंख्या २३३६आहे. त्यामध्ये ११६७ पुरुष व ११६९ महिला यांचा समावेश होतो.

गावाचा भौगोलिक विस्तार प्रामुख्याने चढ उतार प्रदेशात असून शेतीयोग्य जमीन कमी प्रमाणात आहे. तसेच गावालगत वाग नदी आहे येथे हवामान उष्णकटिबंधीय आहे; उन्हाळ्यात तापमान साधारणतः ३९°से. पर्यंत जाते, तर हिवाळ्यात १५°से. पर्यंत खाली येते. पावसाळ्यात सरासरी २३०० मीमी पर्जन्यवृष्टी होते.

 3. लोकजीवन

रुईघर बोपदरी  गावाचे लोकजीवन साधे, श्रमप्रधान व पारंपरिक आहे. शेती हा येथील मुख्य व्यवसाय असून भात,नागली,वरी, तुर,उडीद,खुरसणी,कुळीद व हंगामी आंबा, काजु  पिके मोठ्या प्रमाणावर घेतली जातात. शेतीसह काही लोक दुग्धव्यवसाय, यामध्येही कार्यरत आहेत.

गावात विविध सामाजिक, सांस्कृतिक व धार्मिक परंपरा जोपासल्या जातात. वर्षभरात होणारे उत्सव, सण आणि गावात भरवला जाणारा साप्ताह गावाच्या एकतेचे दर्शन घडवतो. मखर,माउली,साथी असे आदिवासी सन तसेच हिंदु सन गणेशोत्सव, होळी, दिवाळी, नवरात्र तसेच स्थानिक देवतांच्या पूजांना विशेष महत्त्व आहे.

येथील लोक मेहनती, मदतशील व अतिथी देवो भव  या विचाराने वावरणारे आहेत. स्त्रियांचा सहभाग ग्रामविकास व स्वयंसाहाय्य गटांद्वारे मोठ्या प्रमाणात दिसून येतो. तरुण वर्ग शिक्षण, खेळ आणि रोजगाराच्या संधी शोधत प्रगतीच्या दिशेने वाटचाल करीत आहे.

रुईघर बोपदरी ग्रामपंचायत च्या लोकजीवनात पारंपरिक ग्रामीण संस्कृतीसोबतच आधुनिकतेची झलकही दिसते, ज्यामुळे गावाचा विकास आणि एकात्मता दोन्ही जोपासले जातात.

5. संस्कृती व परंपरा

रुईघर बोपदरी गावाचे सांस्कृतिक जीवन समृद्ध आणि विविधतेने नटलेले आहे. येथे वर्षभर विविध धार्मिक,श्रावण सप्ताह, सामाजिक व सांस्कृतिक कार्यक्रम आयोजित केले जातात. गावात वर्षा दिवाळी अगोदर माउली तसेच भात कापणी नंतर साथी हे सन महत्वाचे असुन या सणांना गावातील प्रमुख देवतांच्या पूजाअर्चा व सप्ताह यामुळे ग्रामस्थांमध्ये एकोपा आणि श्रद्धेची भावना दृढ होते.

गणेशोत्सव, नवरात्र, दिवाळी, होळी यांसारखे सण गावात उत्साहाने साजरे केले जातात. या सणांमुळे गावातील मुलं, तरुण व वयोवृद्ध सर्वच वयोगट एकत्र येऊन आनंदोत्सव साजरा करतात.

गावात लोककला, कीर्तन, भजन आणि पारंपरिक खेळ यांचा विशेष प्रभाव दिसून येतो. पिढ्यान्पिढ्या चालत आलेल्या परंपरा जपतानाच नवीन पिढी आधुनिकतेशी जुळवून घेते.

स्त्रियांचा सहभाग ग्रामविकासात तसेच सांस्कृतिक उपक्रमांमध्ये मोठ्या प्रमाणावर असतो. स्वयंसहाय्य गटांद्वारे महिला सामाजिक व आर्थिक प्रगतीत योगदान देतात.

यामुळे सोनगाव गावाचे लोकजीवन परंपरा आणि आधुनिकता यांचा सुंदर संगम साधत आजही एकात्मतेने टिकून आहे.

 ६. जवळची गावे

गाव जव्हार तालुक्यातील मध्यवर्ती ठिकाणी असल्यामुळे आजूबाजूला अनेक गावे आहेत. ही गावे रुईघर बोपदरी  गावासी  सामाजिक, शैक्षणिक, व्यावसायिक व सांस्कृतिकदृष्ट्या जोडलेली आहेत.

रुईघर बोपदरी ग्रामपंचायट मध्ये येणारी गावे मूळ गावे २ रुईघर /बोपदरी बोपदरी मध्ये येणारी गाव व पडे चंदोशी ,गोंडपाडा, ढाकणपाडा, पाचबुड, बोकुडरान ,आसपासची प्रमुख गावे व पाडे आहेत.